Pensioen denken

zonsondergang_01
Door: Victor van Rij

“Behoud van pensioen allen mogelijk met een paradigma shift in het pensioen denken”.

Op 2 juni is in het Financieel Dagblad door 2 consultants van PwC een opinie naar buiten gebracht onder de titel ‘Onzekerheid van sterfteprognoses voor pensioensector blijft zwaar onderbelicht’.
Het artikel schetst de mogelijke gevaren die aan deze onzekerheid verbonden zijn voor het behoud van onze pensioenstelsels en bepleit meer expliciete aandacht daarvoor.

Het grootste probleem is dat de gemiddelde levens verwachting sneller stijgt dan de prognoses op dit moment aangeven en dat bovendien de rente al geruime tijd zeer laag is, en dat de reactie op deze fenomenen in feite te laat komt.

Hoe dan ook is de reactie altijd te laat omdat met historische gegevens wordt gewerkt, waardoor of te weinig of te veel premie zal worden geheven op generaties met een al dan niet langere of kortere levens verwachting ten opzichte van de prognoses. Het probleem schuilt er echter in dat we eventueel te verwachten tekorten vooraf willen afdekken terwijl de omvang van het gat onzeker is. Maatregelen die we daarbij hanteren zijn premie verhogingen, uitstel van pensioen, verlaging van pensioenen. In feite zijn dit zeer onrechtvaardige maatregelen ten aanzien van alle mensen, die de gemiddelde levensverwachting niet halen (Ironisch genoeg betreft dit gemiddeld meer de onderbedeelden dan de welvarenden, die over het algemeen een gemiddelde langere levensverwachting hebben). Deze betalen immers meer pensioen premie dan voorheen en krijgen ook nog eens minder pensioen als de pensioen gerechtigde leeftijd omhoog dan wel de pensioen uitkering omlaag gaat.

Nu is het ironische dat in het verzekeringsdenken in principe de gelukkigen de premie betalen voor de de schade van de bij toeval getroffenen (de ongelukkigen) en dat dit bij pensioenen precies het tegenovergestelde is omdat de door toeval kortst-levenden immers de premie betalen voor de gelukkige langste levenden. Ook is het eigen aan verzekeringen om de premie vooraf te berekenen. Voor pensioenen hoeft dit echter niet omdat we middels opgebouwde reserves in principe de mogelijkheid hebben om verschillen aan het einde van de rit te vereffenen met de langste levenden zonder dat dit pijn doet. De ratio hiervoor is simpel zij die het meest van de pensioenen geprofiteerd hebben en waarbij het totaal aan uitgekeerd pensioen ver uitgaat boven hetgeen ze aan premies hebben ingebracht mogen op zijn minst wel een deel bijdrage van de hierdoor ontstane tekorten in de pensioen pot.

Basaal hierbij is dat we beseffen dat pensioenpremies op dit moment vrijwel volledig worden ingebracht door vroeg stervenden als laat stervenden. Mensen die voor hun tachtigste overlijden krijgen bij elkaar veel minder dan mensen die na hun tachtigste overlijden en waarvan we op dit moment niet weten hoe lang ze leven.

Het zou derhalve veel beter zijn om dreigende tekorten in pensioen fondsen niet aan te zuiveren door iedereen meer premie te laten betalen of pensioenrechten af te nemen maar door de pensioen uitkeringen en premies zoveel mogelijk ongewijzigd te laten maar boven de gemiddelde levensverwachting als “niet rente dragende lening” te verstrekken en deze te verrekenen met de erfenis bij het al dan niet veel later overlijden van degenen die het langst van de pensioenen hebben mogen profiteren. Uiteraard zou daarbij uit piëteit met nabestaanden een deel van de erfenis kunnen worden vrijgesteld van de schuld inlossing. Op deze wijze kan op een veel zekere wijze gecorrigeerd worden met al dan niet tegen vallende of meevallende levensduur veranderingen in de samenleving.

Deze oplossing richt zich voornamelijk op de uit de veranderende levens verwachting voortvloeiende wijzigingen, die mijns inziens overigens in het niet vallen ten opzichte van de noodzaak om pensioen fondsen aan te vullen vanwege de tegenvallende dan wel oplopende rendementen, die op zich zelf indien structureel, premie verhoging en wellicht pensioen verlaging noodzakelijk maken.

Advertenties

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s